Gianni Infantino yine gündemin merkezinde.
Sosyal medyada oldukça aktif olan ancak medyadan hoşlanmayan FIFA Başkanı, Katar’ın sağladığı özel uçakla dünyanın dört bir yanını dolaşıyor. Büyük bir organizasyonu, sayısız komiteyi ve kapsamlı bir yönetmelik kitabını yönetiyor olsa da, kritik kararları dar bir ekiple alıyor ve çoğu zaman bunları kimseyle paylaşmıyor.
Gösterişli etkinlikleri seviyor. Kushner ailesiyle daha fazla iş yapmak istiyor. Maaşının düşük olduğunu düşünüyor.
Stratejisi ise hep aynı: Daha fazlasını istemek, baskıyı artırmak ve geri adım atmamak.
Kimileri onu futbolun geleceğini inşa eden bir lider olarak görüyor, kimileri ise tam tersini.
Ve şimdi yeni tartışma şu:
Infantino, FIFA’nın ticari haklarını yönetecek yeni bir şirket kurarak bunun yüzde 20’sini özel yatırımcılara satmak istiyor.
Karşılığında ise FIFA’ya bağlı 211 üye federasyona büyük bir vaat sunuyor:
- Plan kabul edilirse önümüzdeki dört yılda 40 milyon dolar
- Kabul edilmezse yalnızca 10 milyon dolar
Federasyonların karar vermesi için son tarih ise 19 Eylül.
Yeni şirket nasıl işleyecek?
Infantino’nun planına göre kurulacak şirketin adı FIFA Forward Enterprise (FFE) olacak.
Bu şirket;
- Dünya Kupası yayın haklarını,
- Sponsorluk anlaşmalarını,
- Bilet satışlarını,
- Kulüpler Dünya Kupası ve Kadınlar Dünya Kupası gibi FIFA organizasyonlarının ticari gelirlerini yönetecek.
FIFA ise yalnızca futbolun yönetimi, kurallar ve disiplin süreçleriyle ilgilenen çatı kurum olarak kalacak.
FFE’nin yüzde 80’i FIFA’nın olacak.
Yüzde 20’lik hisse ise özel yatırımcılara satılacak.
Yatırımcı kim olacak?
Teklifin merkezindeki yatırım grubu Thrive Eternal.
Şirket, Thrive Capital’ın kurucusu Joshua Kushner tarafından kuruldu.
Joshua Kushner;
- Jared Kushner’ın kardeşi,
- Donald Trump’ın damadı Jared Kushner’ın aile üyesi,
- teknoloji yatırımlarıyla tanınan milyarder yatırımcı.
Thrive daha önce;
- OpenAI
- Spotify
gibi şirketlere yatırım yaptı.
Bu yıl ayrıca MLB ekibi San Francisco Giants‘ın da azınlık hisselerini satın almak için anlaşma yaptı.
FIFA’nın danışmanları ise;
- JP Morgan
- OpenEconomics
- Liberty Media’nın eski CEO’su Greg Maffei
oldu.
FIFA neden 4,2 milyar dolar toplamak istiyor?
Plan oldukça basit.
FFE’nin yüzde 20’si yaklaşık 4,2 milyar dolara satılacak.
Bu para doğrudan FIFA üyesi federasyonlara dağıtılacak.
Yeni oluşturulacak FIFA Fast Forward Programme kapsamında;
- 20 milyon dolar tek seferlik ödeme,
- buna ek olarak 20 milyon dolarlık artırılmış FIFA Forward hibesi
verilecek.
Toplam destek böylece 40 milyon dolara ulaşacak.
Plan reddedilirse federasyonlar yalnızca mevcut sistem kapsamında 10 milyon dolar alabilecek.
Peki yatırımcılar neden bunu istesin?
Çünkü FIFA tarihin en kârlı dönemini yaşıyor.
2026 Dünya Kupası’nın da yer aldığı son dört yıllık dönemde FIFA yaklaşık 15 milyar dolar gelir elde etti.
FFE bugün kurulmuş olsaydı yatırımcılar bunun yüzde 20’sinden yaklaşık 3 milyar dolarlık gelir elde edecekti.
Üstelik bu gelir yalnızca tek bir Dünya Kupası döngüsü için.
Özel sermaye fonlarının spor yatırımlarına olan ilgisi düşünüldüğünde;
- CVC Capital Partners
- Ares
- Blackstone
- Apollo
- KKR
gibi dev fonların da sürece ilgi göstermesi bekleniyor.
Haberde ayrıca Körfez ülkelerinin egemen varlık fonlarının da potansiyel yatırımcı olabileceği belirtiliyor.
FIFA neden şimdi buna ihtiyaç duyuyor?
İşte eleştirilerin başladığı nokta da burası.
FIFA zaten;
- yaklaşık 4 milyar dolar nakit rezervine sahip,
- FIFA Forward ödemelerini her dönemde artırıyor,
- gelirleri de sürekli büyüyor.
Dolayısıyla birçok kişi şu soruyu soruyor:
Madem bu kadar paran var, neden gelecekteki gelirlerinin yüzde 20’sini satıyorsun?
FIFA bu soruya net bir yanıt vermiyor.
Infantino’nun asıl amacı ne?
FIFA resmî olarak bunu reddediyor.
Ancak futbol dünyasında konuşulan iddialardan biri şu:
Infantino, 2031’de sona erecek başkanlığının ardından FFE’nin başına geçebilir.
ABD spor ligelerindeki komisyonerler yılda yaklaşık 60 milyon dolar kazanıyor.
Bu rakam, Infantino’nun FIFA’dan aldığı maaşın yaklaşık 10 katı.
FIFA ise böyle bir görevin veya maaş planının bulunmadığını savunuyor.
Buna kim karşı çıkıyor?
En sert tepki UEFA’dan geldi.
Ancak yalnızca Avrupa değil;
- CONCACAF
- Asya Futbol Konfederasyonu
- FIFPRO
- İngiltere Futbol Federasyonu
- Fransa Futbol Federasyonu
da sürecin şeffaf yürütülmediğini söylüyor.
En büyük eleştiri ise şu:
Bu büyüklükte bir proje hazırlanırken futbolun diğer paydaşlarına danışılmadı.
Plan gerçekten durdurulabilir mi?
Teorik olarak evet.
Ancak bunun için;
- Avrupa federasyonlarının,
- kulüplerin,
- liglerin,
- oyuncu sendikalarının
aynı cephede buluşması gerekiyor.
Sorun şu ki FIFA’da oy çoğunluğu Avrupa’nın elinde değil.
Afrika, Asya, Okyanusya ve birçok küçük federasyon için 40 milyon dolarlık destek son derece cazip.
Bu nedenle Infantino’nun gerekli çoğunluğu sağlaması ihtimali oldukça yüksek görülüyor.
Futbolun geleceği açısından ne ifade ediyor?
Eleştirmenlere göre mesele yalnızca yeni bir yatırım anlaşması değil.
Asıl endişe;
- Dünya Kupası’nın giderek tamamen ticari bir ürüne dönüşmesi,
- daha fazla maç,
- daha fazla reklam,
- daha fazla gelir uğruna futbolun sportif değerinin ikinci plana itilmesi.
Destekleyenler ise bunun tam tersini savunuyor.
Onlara göre bu gelirler sayesinde dünyanın küçük futbol ülkeleri altyapı yatırımları yapabilecek ve futbol daha da büyüyecek.
19 Eylül’de federasyonların vereceği karar yalnızca FIFA’nın finansman modelini değil, futbolun önümüzdeki on yıllardaki yönetim anlayışını da şekillendirebilir.