LaLiga, 2026/27 sezonundan itibaren tüm LaLiga EA Sports karşılaşmalarında Connected Ball (Bağlantılı Top) teknolojisini kullanarak bunu gerçekleştiren ilk ulusal futbol ligi olacak. Puma ve Kinexon ile geliştirilen sistem, hakem kararlarını desteklemenin yanı sıra yeni bir veri ürünüyle ligin ticari gelir potansiyelini de artıracak.
Resmi Puma maç topunun içine yerleştirilen radyo frekans sensörü, topun konumunu ve oyuncuyla temas ettiği kesin anı gerçek zamanlı olarak tespit edecek. Stadyumlara yerleştirilecek yaklaşık 12 anten, sensörden gelen verileri toplayarak LaLiga’nın mevcut VAR ve yarı otomatik ofsayt sistemlerine aktaracak.
LaLiga’ya göre sensör, topun performansını etkilemeyecek. Oyuncularla gerçekleştirilen kör testlerde bağlantılı top ile standart top arasında his, ağırlık, denge ve yörünge açısından herhangi bir fark tespit edilmedi.
VAR kararlarında daha hassas veri
Teknoloji özellikle karar anındaki saniyenin çok önemli olduğu pozisyonlarda kullanılacak. Ofsayt, elle oynama, topa yapılan sekmeler, korner temasları ve çift temas gibi pozisyonlarda topun oyuncuyla temas ettiği anın kesin şekilde belirlenmesi hedefleniyor.
Bu sayede VAR hakemlerinin doğru görüntü karesini seçerken yaşadığı belirsizliğin azaltılması amaçlanıyor.
Her karşılaşmada 14 bağlantılı top kullanılacak. Bunlardan biri oyun içinde olurken biri dördüncü hakemde tutulacak, diğer 12 top ise LaLiga’nın çoklu top sistemi kapsamında saha çevresinde hazır bulundurulacak.
LaLiga için yeni ticari varlık: xBALL
Projenin yalnızca hakemlik teknolojisiyle sınırlı kalmaması dikkat çekiyor. LaLiga, Connected Ball altyapısından elde edilen veriler üzerine xBALL adını verdiği yeni resmi veri katmanını da devreye alacak.
xBALL; şut hızı, topun dönüşü ve yörüngesi gibi verileri yayınlarda, LaLiga uygulamasında ve gelecekteki ikinci ekran ürünlerinde kullanılmak üzere sunacak.
Böylece LaLiga, maç sırasında üretilen verileri kendi kontrolündeki ticari bir varlığa dönüştürmeyi hedefliyor. Lig, bu verileri yayıncılara lisanslayarak mevcut yayın anlaşmalarına yeni veri ve içerik paketleri ekleyebilecek.
Ayrıca topa temas edilen anı gösteren “heartbeat” sinyali ve VAR kararlarını açıklamaya yönelik yeni grafikler de yayınlara dahil edilecek.
Dünya Kupası’ndan lig sezonuna
Connected Ball teknolojisi daha önce FIFA tarafından Dünya Kupası’nda kullanılmıştı. 2022 Katar Dünya Kupası’nda Adidas’ın Al Rihla topuna yerleştirilen sensör, topa temas anını yüksek hassasiyetle tespit ederek yarı otomatik ofsayt sistemine veri sağlamıştı.
2026 Dünya Kupası’nda ise Trionda topuyla sistem daha ileri taşındı. FIFA, bağlantılı top verilerini oyuncuların 3D taramaları ve stadyum kameralarından elde edilen görüntülerle birleştirerek ofsayt tespitini daha hassas hale getirdi.
LaLiga’nın uygulaması ise teknolojiyi tek bir turnuva yerine 38 haftalık bir lig sezonunun tamamına yayması açısından farklılaşıyor.
Daha da önemlisi, LaLiga Connected Ball’dan elde edilen verileri yalnızca hakemlik amacıyla kullanmak yerine xBALL üzerinden yayıncılık, dijital ürünler ve yeni ticari anlaşmalar için düzenli bir gelir kaynağına dönüştürmeyi planlıyor.
Bu yönüyle Connected Ball, LaLiga için yalnızca VAR kararlarını iyileştiren bir teknoloji değil, aynı zamanda futbol verisini yeni bir ticari ürüne dönüştüren stratejik bir yatırım niteliği taşıyor.
